Chuyển đến nội dung chính
Giaiphuongtrinhhoahoc.com Từ điển chuyên sâu
Thông Số Kỹ Thuật
Khối lượng mol:214.00 g/mol
Phân tử khối:214
Số CAS:7758-05-6
Trạng thái:Rắn
Màu sắc:Tinh thể màu trắng
Tính tan:Dễ tan trong nước lạnh, tan tốt hơn trong nước nóng.
Độ tan:Tan 9.2 g/100 mL nước ở 25 °C; 32.3 g/100 mL nước ở 100 °C.
Độ pH:Dung dịch 5% trong nước có pH khoảng 5-8.
Oxi hóa - Khử:Là chất oxi hóa mạnh, đặc biệt trong môi trường axit. Số oxi hóa của iod trong KIO₃ là +5.
Nhiệt độ sôi:Không xác định (Phân hủy trước khi sôi)
Nhiệt nóng chảy:560 °C (phân hủy)
Tỷ trọng:3.9 g/cm³

Máy tính nhanh

* Tự động tính dựa trên 214.00 g/mol

Chất liên quan

Đặc tính & Ứng dụng

  • Bổ sung Iod: Được sử dụng rộng rãi làm chất bổ sung iod trong muối ăn, đặc biệt ở các vùng có nguy cơ thiếu hụt iod để phòng ngừa bệnh bướu cổ.
  • Thuốc phòng ngừa phóng xạ: Trong trường hợp khẩn cấp về phóng xạ, KIO₃ có thể được dùng để bảo vệ tuyến giáp khỏi hấp thụ iod phóng xạ.
  • Chất oxi hóa: Là một chất oxi hóa mạnh, được dùng trong hóa phân tích để chuẩn độ và trong một số phản ứng hóa học khác.
  • Sản xuất bánh mì: Đôi khi được sử dụng làm chất cải thiện bột trong ngành sản xuất bánh mì.
  • Y tế: Một số chế phẩm sát trùng hoặc khử trùng có chứa iodat.

Phương pháp điều chế

  • Trong phòng thí nghiệm: Điện phân dung dịch KI trong môi trường kiềm hoặc phản ứng iod với kali clorat trong dung dịch nóng.
    3I₂ + 6KOH → 5KI + KIO₃ + 3H₂O
  • Công nghiệp: Điện phân dung dịch KI đậm đặc, hoặc oxi hóa KI bằng chất oxi hóa mạnh như Cl₂.
    KI + 3Cl₂ + 6KOH → KIO₃ + 6KCl + 3H₂O

Tính chất Hóa học

Tác dụng với:

  • Axit mạnh:
    KIO₃ + 5KI + 6HCl → 3I₂ + 6KCl + 3H₂O
  • Chất khử (như SO₂):
    2KIO₃ + 5SO₂ + 4H₂O → K₂SO₄ + 4H₂SO₄ + I₂
  • Hydro peoxit (H₂O₂):
    2KIO₃ + 5H₂O₂ → I₂ + 5O₂ + 2KOH + 4H₂O

Không phản ứng:

KIO₃ tương đối bền và không phản ứng với các kim loại kiềm, kiềm thổ ở nhiệt độ phòng trong điều kiện khô ráo. Không phản ứng với các khí trơ hoặc các chất không có tính khử hay oxi hóa.

Chuỗi chuyển hóa

KI → I₂ → HIO₃ → KIO₃ → I⁻

Hiện tượng thực tế

  • Khi trộn dung dịch KIO₃ với dung dịch KI trong môi trường axit, sẽ có sự giải phóng iod tạo thành màu nâu vàng đặc trưng.
  • Nếu thêm KIO₃ vào dung dịch chứa ion Fe²⁺ và sau đó nhỏ vài giọt tinh bột, dung dịch sẽ chuyển sang màu xanh đậm do iod tạo thành từ phản ứng oxi hóa Fe²⁺ bởi KIO₃ và phản ứng với tinh bột.

Bài tập vận dụng

  • Bài tập: Tính khối lượng KIO₃ cần thiết để điều chế 250 mL dung dịch KIO₃ 0.1 M.
    Lời giải: Số mol KIO₃ = 0.1 mol/L * 0.25 L = 0.025 mol. Khối lượng KIO₃ = 0.025 mol * 214.00 g/mol = 5.35 g.
Mẹo nhớ nhanh: Kali iodat trắng tinh, oxi hóa mạnh, giúp dân phòng bướu cổ nhanh.

Cảnh báo & An toàn

Nguy hiểm: Potassium iodate là một chất oxi hóa mạnh. Cần tránh tiếp xúc với các chất dễ cháy, chất khử, hoặc các hợp chất hữu cơ vì có thể gây cháy hoặc nổ. Tránh hít phải bụi, tiếp xúc trực tiếp với da và mắt.
Độc tính: Có thể gây kích ứng đường hô hấp, mắt và da. Nuốt phải một lượng lớn có thể gây buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy và tổn thương thận. Trong trường hợp khẩn cấp, rửa sạch vùng tiếp xúc bằng nước, nếu nuốt phải cần được chăm sóc y tế ngay lập tức. Liều cao có thể gây rối loạn tuyến giáp.
Ảnh đại diện chuyên gia

Thu Thủy

Cử nhân Hóa học Đại học Khoa học Tự nhiên. Có 5 năm kinh nghiệm giảng dạy và số hóa tài liệu giáo dục môn Hóa học.

Cập nhật: 17/10/2026 Đã kiểm duyệt chuyên môn
Miễn trừ trách nhiệm (Disclaimer): Toàn bộ thông số hóa học, điều kiện phản ứng và hiện tượng được tham chiếu từ cơ sở dữ liệu danh pháp IUPAC và sách giáo khoa Hóa học chuẩn. Dữ liệu mang tính chất tham khảo phục vụ học thuật. Chúng tôi khuyến cáo người dùng không tự ý thực hành các phản ứng sinh nhiệt, tạo khí độc hoặc chất nổ tại nhà khi không có thiết bị bảo hộ và sự giám sát của chuyên gia.

Phản ứng liên quan

Chưa có phương trình nào được ghi nhận với chất này.