Thông Số Kỹ Thuật
| Khối lượng mol: | Thay đổi theo độ trùng hợp |
| Số CAS: | 9011-14-7 |
| Trạng thái: | Rắn |
| Màu sắc: | Không màu, trong suốt (có thể được nhuộm màu) |
| Tính tan: | Không tan trong nước; tan trong các dung môi hữu cơ như ester, ketone, hydrocarbon thơm và chlorofom. |
| Độ tan: | Không tan trong nước. Tan tốt trong ethyl acetate (25 g/100 mL), toluene (20 g/100 mL), chloroform (30 g/100 mL) ở 25 °C. |
| Độ pH: | Không có |
| Oxi hóa - Khử: | Không thể hiện tính oxi hóa hoặc khử đáng kể. Là một polymer trơ. |
| Nhiệt độ sôi: | Không xác định (phân hủy trước khi sôi) |
| Nhiệt nóng chảy: | 130-160 °C (nhiệt độ chuyển hóa thủy tinh Tg ≈ 105 °C) |
| Tỷ trọng: | 1.18 g/cm³ |
Chất liên quan
Methyl methacrylate (MMA)PolystyrenePolycarbonatePolyethylene terephthalate (PET)
Đặc tính & Ứng dụng
- Công nghiệp: Sản xuất kính chắn gió máy bay, cửa sổ tàu ngầm, tấm lợp, vách ngăn, vật liệu cách âm, bảng hiệu quảng cáo, đèn chiếu sáng, thấu kính camera, màn hình điện thoại, tivi.
- Y tế: Ống tiêm, hộp đựng thuốc, vật liệu nha khoa (răng giả, trám răng), kính áp tròng, kính nội nhãn, xương nhân tạo, xi măng xương.
- Dân dụng: Đồ nội thất, vật trang trí, đồ dùng nhà bếp, đồ chơi trẻ em, phụ kiện thời trang, vách ngăn văn phòng.
- Quang học: Thấu kính quang học, sợi quang học, màn hình hiển thị.
Phương pháp điều chế
- Phòng thí nghiệm/Công nghiệp: Polymethyl methacrylate (PMMA) được tổng hợp bằng phản ứng trùng hợp gốc tự do từ monomer methyl methacrylate (MMA).
- Monomer MMA được tinh chế và trùng hợp trong điều kiện kiểm soát nhiệt độ, áp suất và có mặt chất khơi mào (ví dụ: peroxide hữu cơ).
- Phương pháp trùng hợp có thể là trùng hợp khối (bulk polymerization), trùng hợp dung dịch (solution polymerization), trùng hợp nhũ tương (emulsion polymerization) hoặc trùng hợp huyền phù (suspension polymerization) tùy theo ứng dụng sản phẩm cuối.
Tính chất Hóa học
Tác dụng với:
- Dung môi hữu cơ mạnh: Tan và trương nở trong các dung môi như acetone, toluene, chloroform, ethyl acetate.
- Axit và bazơ mạnh: Có thể bị thủy phân từ từ trong điều kiện cực đoan (nhiệt độ cao, nồng độ cao) làm giảm tính chất cơ học.
- Tia UV và nhiệt độ cao: Bị phân hủy từ từ dưới tác động của tia UV mạnh và nhiệt độ cao, gây vàng hóa và giòn.
Không phản ứng:
Nước, axit và bazơ loãng, dầu mỡ, nhiều loại dung môi không phân cực (như hexane).
Chuỗi chuyển hóa
n CH₂=C(CH₃)COOCH₃ (MMA) --trùng hợp gốc tự do--> -(CH₂-C(CH₃)(COOCH₃))ₙ- (PMMA)
Hiện tượng thực tế
- Tấm PMMA trong suốt được sử dụng làm kính bảo hộ, cho phép nhìn rõ mà không bị biến dạng hình ảnh.
- Khi đốt cháy PMMA, nó cháy với ngọn lửa màu xanh lam, tạo ra ít khói và có mùi hơi ngọt.
Bài tập vận dụng
- Bài tập: Một mẫu Polymethyl methacrylate (PMMA) có khối lượng trung bình là 200,000 g/mol. Hãy tính số lượng mắt xích monomer methyl methacrylate (MMA) trung bình có trong một chuỗi polymer PMMA đó. (Biết khối lượng mol của MMA là 100.12 g/mol)
- Lời giải:
Số mắt xích trung bình = (Khối lượng mol của PMMA) / (Khối lượng mol của MMA)
Số mắt xích trung bình = 200,000 g/mol / 100.12 g/mol ≈ 1997.6 ≈ 1998 mắt xích.
Mẹo nhớ nhanh: PMMA, tên gọi Acrylic,
Kính 'hữu cơ' sáng trong, bền bỉ.
Từ máy bay đến chiếc răng giả,
Ứng dụng đa năng, vượt xa ta tưởng.
Cảnh báo & An toàn
Nguy hiểm: PMMA là vật liệu polymer khá an toàn. Tuy nhiên, khi đốt cháy, nó có thể tạo ra khói độc chứa carbon monoxide (CO) và các sản phẩm phân hủy khác. Bụi PMMA có thể gây kích ứng đường hô hấp và mắt. Tránh hít phải bụi và khói khi gia công hoặc đốt cháy.
Độc tính: PMMA được xem là vật liệu có độc tính thấp, an toàn khi sử dụng trong nhiều ứng dụng tiếp xúc với cơ thể người (ví dụ: cấy ghép y tế). Tuy nhiên, monomer MMA chưa trùng hợp hoàn toàn còn sót lại có thể gây kích ứng da, mắt và đường hô hấp. Khi hít phải bụi PMMA mịn hoặc các sản phẩm phân hủy do nhiệt có thể gây khó chịu. Cần tránh tiếp xúc trực tiếp với MMA monomer và đảm bảo thông gió tốt khi gia công PMMA.
Thu Thủy
Cử nhân Hóa học Đại học Khoa học Tự nhiên. Có 5 năm kinh nghiệm giảng dạy và số hóa tài liệu giáo dục môn Hóa học.
Cập nhật: 19/09/2026
Đã kiểm duyệt chuyên môn
Miễn trừ trách nhiệm (Disclaimer): Toàn bộ thông số hóa học, điều kiện phản ứng và hiện tượng được tham chiếu từ cơ sở dữ liệu danh pháp IUPAC và sách giáo khoa Hóa học chuẩn. Dữ liệu mang tính chất tham khảo phục vụ học thuật. Chúng tôi khuyến cáo người dùng không tự ý thực hành các phản ứng sinh nhiệt, tạo khí độc hoặc chất nổ tại nhà khi không có thiết bị bảo hộ và sự giám sát của chuyên gia.