Chuyển đến nội dung chính
Giaiphuongtrinhhoahoc.com Từ điển chuyên sâu

C₅H₁₁NO₂

Valine (Axit 2-amino-3-methylbutanoic)

Thông Số Kỹ Thuật
Khối lượng mol:117.15 g/mol
Phân tử khối:117.15
Số CAS:72-18-4
Trạng thái:Rắn
Màu sắc:Chất rắn tinh thể màu trắng
Tính tan:Dễ tan trong nước, ít tan trong ethanol, không tan trong ether.
Độ tan:Khoảng 85 g/L ở 25 °C trong nước.
Độ pH:Khoảng 5.9 - 6.4 (điểm đẳng điện) trong dung dịch nước.
Oxi hóa - Khử:Valine có nhóm amino (-NH₂) và nhóm carboxyl (-COOH), có thể tham gia vào các phản ứng hóa học của amino acid, như phản ứng tạo liên kết peptide, phản ứng deamination (khử amin). Số oxi hóa của Nitơ là -3. Carbon có các số oxi hóa khác nhau tùy vị trí.
Nhiệt độ sôi:Không xác định (phân hủy trước khi sôi)
Nhiệt nóng chảy:Khoảng 315 °C (phân hủy)
Tỷ trọng:1.232 g/cm³

Máy tính nhanh

* Tự động tính dựa trên 117.15 g/mol

Chất liên quan
LeucineIsoleucineAlanineGlycine

Đặc tính & Ứng dụng

  • Dinh dưỡng và Y học: Là một trong ba amino acid chuỗi nhánh (BCAA) quan trọng, cần thiết cho tổng hợp protein cơ bắp, sửa chữa mô, và sản xuất năng lượng.
  • Bổ sung thể hình: Được sử dụng rộng rãi trong các sản phẩm bổ sung cho vận động viên để hỗ trợ phục hồi cơ bắp và giảm mệt mỏi sau tập luyện.
  • Điều trị y tế: Dùng trong công thức dinh dưỡng tĩnh mạch cho bệnh nhân suy dinh dưỡng, bỏng nặng, hoặc các bệnh gan, thận.
  • Công nghiệp thực phẩm: Làm chất điều vị, tăng cường giá trị dinh dưỡng cho một số sản phẩm.

Phương pháp điều chế

  • Chiết tách từ thủy phân protein: Phương pháp truyền thống, chiết tách Valine từ hỗn hợp các amino acid sau khi thủy phân protein tự nhiên (ví dụ: casein, keratin).
  • Tổng hợp hóa học: Tổng hợp từ các tiền chất như isobutyraldehyd thông qua các phản ứng amin hóa.
  • Lên men vi sinh: Phương pháp công nghiệp phổ biến, sử dụng vi khuẩn biến đổi gen để sản xuất Valine quy mô lớn.

Tính chất Hóa học

Tác dụng với:

  • Axit/Bazơ: Do có nhóm amino (-NH₂) và carboxyl (-COOH), Valine có thể phản ứng với axit (tạo muối ammonium) và bazơ (tạo muối carboxylate).
  • Amino acid khác: Tạo liên kết peptide trong quá trình tổng hợp protein.
  • Ninhydrin: Tạo phức màu tím đặc trưng trong phản ứng nhận biết amino acid.

Không phản ứng:

Các dung môi hữu cơ không phân cực mạnh (như hexane) hoặc các chất oxi hóa/khử nhẹ ở điều kiện thông thường.

Chuỗi chuyển hóa

Valine (C₅H₁₁NO₂) + Amino acid khác → Dipeptide/Polypeptide → Protein

Hiện tượng thực tế

Valine là một thành phần cơ bản trong cơ bắp. Khi cơ thể thiếu Valine, có thể xảy ra hiện tượng suy nhược cơ bắp hoặc khó phục hồi sau tập luyện. Trong thí nghiệm, Valine có thể được nhận biết thông qua phản ứng ninhydrin, tạo màu tím đặc trưng.

Bài tập vận dụng

Bài tập: Một loại protein có khối lượng mol là 120,000 g/mol được xác định chứa 5% khối lượng là Valine (C₅H₁₁NO₂). Tính số lượng phân tử Valine có trong một phân tử protein đó.
Lời giải:
1. Khối lượng Valine trong 1 phân tử protein: 120,000 g/mol * 0.05 = 6,000 g/mol.
2. Số phân tử Valine: 6,000 g/mol / 117.15 g/mol (khối lượng mol Valine) ≈ 51.21.
Vậy, có khoảng 51-52 phân tử Valine trong một phân tử protein đó.

Mẹo nhớ nhanh: Valine như nhánh cây, có CH₃ hai bên. Amino với carboxyl, protein nên cần rèn.

Cảnh báo & An toàn

Nguy hiểm: Valine thường được coi là an toàn khi sử dụng đúng liều lượng. Tuy nhiên, việc hít phải bụi Valine có thể gây kích ứng đường hô hấp. Tránh tiếp xúc trực tiếp với mắt. Luôn tuân thủ các quy tắc an toàn trong phòng thí nghiệm.
Độc tính: Valine là một amino acid tự nhiên và thường không độc hại. Tuy nhiên, liều lượng cực cao có thể gây mất cân bằng amino acid. Khi tiếp xúc với da hoặc mắt, rửa sạch bằng nước. Nếu hít phải, di chuyển đến nơi thoáng khí.
Ảnh đại diện chuyên gia

Thu Thủy

Cử nhân Hóa học Đại học Khoa học Tự nhiên. Có 5 năm kinh nghiệm giảng dạy và số hóa tài liệu giáo dục môn Hóa học.

Cập nhật: 31/10/2026 Đã kiểm duyệt chuyên môn
Miễn trừ trách nhiệm (Disclaimer): Toàn bộ thông số hóa học, điều kiện phản ứng và hiện tượng được tham chiếu từ cơ sở dữ liệu danh pháp IUPAC và sách giáo khoa Hóa học chuẩn. Dữ liệu mang tính chất tham khảo phục vụ học thuật. Chúng tôi khuyến cáo người dùng không tự ý thực hành các phản ứng sinh nhiệt, tạo khí độc hoặc chất nổ tại nhà khi không có thiết bị bảo hộ và sự giám sát của chuyên gia.

Phản ứng liên quan

Chưa có phương trình nào được ghi nhận với chất này.